Sınav kaygısı öğrenilen bilginin sınav sırasında etkili biçimde kullanılmasını engelleyen ve başarının düşmesine yol açan yoğun kaygıdır.
Sınav öncesi ya da sınavlarda gerginlik ya da heyecan hissetmek doğaldır. Belli bir düzeydeki kaygı motive olmak ve başarmak için gereklidir. Sınav kaygısının normal kaygıdan farkı ise daha şiddetli ve öğrenciyi daha rahatsız edici olmasıdır.
Sınav Kaygısının Belirtileri Nedir?
- Zihinsel Belirtiler
Bu belirtiler kişinin otomatik olarak düşündüğü fakat farkına varmadığı olumsuz düşünceleridir. “Yetersizim”, “Beceremeyeceğim”, “Ne kadar çalışırsam çalışayım yapamayacağım”, “Herkes beni aptal sanacak”, “Sınav günü bütün bilgileri karıştırıp, yanlış yapacağım” gibi.
- Duygusal Belirtiler
Zihinden geçen olumsuz düşünceler çeşitli olumsuz duygular olarak açığa çıkabilir. Endişeli olmak, panik halinde olmak, öfke, sinirlilik hali, gerginlik, mutsuzluk bunlardan bazıları olarak sayılabilir.
- Fizyolojik Belirtiler
Yaşanılan kaygı vücutta çeşitli tepkilere/belirtilere yol açar. Bu belirtiler özellikle sınav zamanları yaklaştığında artar ve sınav süresince devam eder. Hızlı kalp atışı, terleme, baş dönmesi, bayılacakmış hissi, ağız kuruluğu, uykusuzluk, karın ağrısı gibi.
- Davranışsal Belirtiler
Sınava girmek istememek, yerinde duramamak, sürekli gergin hareket etmek, sınavı yarıda bırakmak, ders çalışmayı ertelemek, ders çalışmak istememek gibi davranışsal olarak gözlenebilen belirtilerdir.
Sınav Kaygısının Nedenleri Nedir?
- Sınava hazır hissetmemek
- Kendini başkalarıyla kıyaslıyor olmak
- Yargılayıcı anne-baba tutumları
- Eleştirilmek
- Başarısız sınav geçmişinin olması
- Zamanı verimli kullanamamak
- Olumsuz değerlendirilme korkusu
- Sınav sonucunu felaketleştirme
Sınav Kaygısına Yönelik Neler Yapabiliriz?
- Sınavın sonucuna değil performansa ve sürece odaklanmak
- Dikkati diğer insanlardan ve dış unsurlardan sınav sorularına yönlendirmek
- Sınava iyi hazırlanmak
- Planlı ve programlı ders çalışmak
- Sınav süresince acele etmemek
- Soruları dikkatli okumak
- İyi uyumak/uykuyu almış olmak
- Nefes ve gevşeme egzersizleri yapmak
- Düzenli ve düzgün beslenmek
- Spor yapmak
- Sevilen aktiviteleri/hobileri mümkün olduğunca yapmaya çalışmak
- Stres veren insanlardan uzak durmaya çalışmak
- Olumlu düşünce stilleri oluşturmak